998 Fifth Avenue is a luxury housing cooperative located on Fifth Avenue at the northeast corner of East 81st Street on the Upper East Side in Manhattan, New York City.
The story
Stand on the steps of the Met and look south across 81st Street. The limestone block on the corner is 998 Fifth Avenue, and it is the building that ended the age of the Fifth Avenue mansion.
Before 1912 a rich New Yorker did not share a roof with anyone. Apartments were for people who could not afford a house. The developer James T. Lee hired McKim, Mead and White, and they refused to make the thing look like an apartment building at all. Twelve stories, 150 feet, solid limestone, modelled on an Italian Renaissance palace, cornice and proportions included. Seventeen apartments inside, the largest close to 8,750 square feet, which is a whole house laid flat on one floor.
Then it would not rent. The families it was built for stayed in their own houses. So the renting agent, Douglas Elliman, went to Senator Elihu Root, who was living in his own house on Park Avenue at 71st Street, and cut the rent from 25,000 dollars a year to 15,000 to get him through the door. Root moved in. The building filled almost at once, Murray Guggenheim among the new tenants. Elliman had bought respectability at a discount and it worked. Within twenty years more than ninety percent of wealthy New Yorkers lived in apartments.
It went co-operative in 1953 and became a New York City landmark in 1974. Apartments here now change hands between twenty and forty million dollars.
Know this before you stand there: it is a private building, there is no lobby to walk into, so the whole visit is the outside of it. Come late in the afternoon, when the sun is west of Fifth Avenue and the limestone turns warm, and look up at the cornice and at how the windows change floor by floor. Almost everyone walks past it to the museum without raising their eyes once.
The story in other languages
中文
站在大都会艺术博物馆的台阶上，朝南望向81街路口。街角那栋石灰岩大楼就是第五大道998号，正是它终结了第五大道的私人豪宅时代。
1912年之前，纽约的富人不会和别人共用一个屋顶，公寓是买不起房子的人才住的地方。开发商James T. Lee请来McKim, Mead & White事务所，他们干脆不让它看起来像公寓楼：十二层，四十六米高，通体石灰岩，照着意大利文艺复兴时期宫殿的样子建造，连檐口和比例都一并照搬。楼里只有十七套住宅，最大的接近八百二十平方米，等于把一整栋房子平铺在一层楼上。
可它租不出去。当初为之而建的那些家族，仍旧守在自己的宅子里。于是租赁经纪人Douglas Elliman找上参议员Elihu Root，当时他住在公园大道71街自己的房子里。Elliman把年租金从两万五千美元降到一万五千美元，把他请了进来。Root一搬进来，整栋楼几乎立刻租满，新住户里还有Murray Guggenheim。这份体面是打折买下来的，但确实奏效了。二十年之内，九成以上的纽约富人都住进了公寓。
1953年这里转为合作公寓，1974年列入纽约市地标。如今一套住宅的成交价在两千万到四千万美元之间。
站过去之前先知道一件事：这是私人住宅，没有大堂可以进去，整个参观就是看它的外立面。挑傍晚来，太阳落到第五大道以西，石灰岩会泛出暖色，抬头看看檐口，看看每一层的窗户怎样逐层变化。几乎所有人都赶着去博物馆，一次头也没抬过。
Español
Súbase a la escalinata del Met y mire hacia el sur, cruzando la calle 81. El bloque de piedra caliza de la esquina es el 998 de la Quinta Avenida, y es el edificio que puso fin a la era de las mansiones de la Quinta.
Antes de 1912 un neoyorquino rico no compartía techo con nadie. Los apartamentos eran para quien no podía pagarse una casa. El promotor James T. Lee contrató a McKim, Mead and White, y ellos se negaron a que aquello pareciera un edificio de apartamentos. Doce plantas, 46 metros, piedra caliza maciza, según el modelo de un palacio del Renacimiento italiano, con su cornisa y sus proporciones. Diecisiete viviendas dentro, la mayor de casi 810 metros cuadrados, que es una casa entera tendida en un solo piso.
Y entonces no se alquilaba. Las familias para las que se había construido siguieron en sus propias casas. Así que el agente, Douglas Elliman, fue a ver al senador Elihu Root, que vivía en su casa de Park Avenue con la 71, y le bajó el alquiler de 25.000 dólares al año a 15.000 para meterlo por la puerta. Root se mudó. El edificio se llenó casi de inmediato, con Murray Guggenheim entre los nuevos inquilinos. Elliman había comprado respetabilidad con descuento y le funcionó. En veinte años, más del noventa por ciento de los neoyorquinos ricos vivía en apartamentos.
Pasó a cooperativa en 1953 y fue declarado monumento de la ciudad de Nueva York en 1974. Hoy una vivienda aquí cambia de manos por entre veinte y cuarenta millones de dólares.
Sepa esto antes de plantarse allí: es un edificio privado, no hay vestíbulo al que entrar, así que la visita entera es por fuera. Venga al final de la tarde, cuando el sol queda al oeste de la Quinta y la piedra se vuelve cálida, y mire la cornisa y cómo cambian las ventanas planta a planta. Casi todo el mundo pasa de largo camino del museo sin levantar la vista ni una vez.
한국어
메트로폴리탄 미술관 계단에 서서 81번가 건너 남쪽을 보세요. 모퉁이의 석회암 건물이 피프스 애비뉴 998번지, 이 거리의 대저택 시대를 끝낸 건물입니다.
1912년 이전 뉴욕의 부자는 남과 지붕을 함께 쓰지 않았습니다. 아파트는 집을 살 형편이 못 되는 사람들의 것이었지요. 개발업자 James T. Lee가 고용한 McKim, Mead and White는 아예 아파트처럼 보이지 않게 지었습니다. 12층, 46미터, 통짜 석회암, 이탈리아 르네상스 궁전을 본뜬 처마와 비례까지 그대로입니다. 안에는 열일곱 채뿐이고 가장 큰 집은 810제곱미터에 가깝습니다.
그런데 세가 나가지 않았습니다. 그래서 중개인 Douglas Elliman은 파크 애비뉴 71번가 자택에 살던 상원의원 Elihu Root를 찾아가, 연 임대료를 2만 5천 달러에서 1만 5천 달러로 깎아 그를 들여보냈습니다. Root가 들어오자 건물은 곧 찼고, 새 입주자 중에는 Murray Guggenheim도 있었습니다. 품격을 할인가에 사들인 셈인데, 그 수가 통했습니다. 이십 년 안에 뉴욕 부유층의 구십 퍼센트 이상이 아파트에 살게 되었습니다.
1953년 협동조합 주택이 되었고 1974년 뉴욕시 랜드마크로 지정되었습니다. 지금 한 채가 2천만에서 4천만 달러에 거래됩니다.
가기 전에 알아 두세요. 개인 소유 건물이라 들어갈 로비가 없고 답사는 전부 바깥에서 합니다. 늦은 오후, 해가 피프스 애비뉴 서쪽으로 넘어가면 석회암이 따뜻해집니다. 처마를 올려다보고 층마다 창이 어떻게 달라지는지 보세요. 거의 모두가 미술관으로 가느라 한 번도 고개를 들지 않습니다.
Tiếng Việt
Hãy đứng trên bậc thềm bảo tàng Met và nhìn về phía nam, băng qua phố 81. Khối đá vôi ở góc phố chính là số 998 Đại lộ Số Năm, và đó là tòa nhà đã khép lại thời của những dinh thự trên Đại lộ Số Năm.
Trước năm 1912, người New York giàu có không chung mái nhà với ai cả. Căn hộ là chỗ ở của những người không mua nổi một căn nhà riêng. Nhà đầu tư James T. Lee thuê hãng McKim, Mead and White, và họ nhất quyết không để nó trông giống một chung cư. Mười hai tầng, cao 46 mét, đá vôi đặc, dựng theo mẫu một cung điện Phục hưng Ý, từ đường mái đua cho tới tỷ lệ. Bên trong chỉ có mười bảy căn, căn lớn nhất gần 810 mét vuông, tức là cả một ngôi nhà trải phẳng ra trên một tầng.
Rồi nó không cho thuê được. Chính những gia đình mà nó nhắm tới vẫn ở lại nhà riêng của họ. Thế là người môi giới Douglas Elliman tìm đến Thượng nghị sĩ Elihu Root, khi ấy đang sống trong căn nhà riêng ở Đại lộ Park chỗ phố 71, và hạ tiền thuê từ 25.000 đô la một năm xuống còn 15.000 để mời ông vào. Root dọn tới. Tòa nhà gần như lập tức kín người, trong số khách thuê mới có cả Murray Guggenheim. Elliman đã mua sự danh giá với giá chiết khấu, và cách đó hiệu nghiệm. Trong vòng hai mươi năm, hơn chín mươi phần trăm người giàu ở New York đã sống trong căn hộ.
Tòa nhà chuyển sang mô hình hợp tác xã nhà ở năm 1953 và được công nhận là di tích của thành phố New York năm 1974. Ngày nay mỗi căn ở đây sang tay với giá từ hai mươi tới bốn mươi triệu đô la.
Biết điều này trước khi bạn đứng đó: đây là tòa nhà tư nhân, không có sảnh nào để bước vào, nên cả chuyến thăm là đứng bên ngoài mà nhìn. Hãy tới lúc chiều muộn, khi mặt trời đã ngả về phía tây Đại lộ Số Năm và đá vôi ngả sang sắc ấm, rồi ngước nhìn đường mái đua và xem cửa sổ đổi khác thế nào qua từng tầng. Gần như ai cũng đi lướt qua nó để vào bảo tàng mà không một lần ngẩng đầu lên.
Plateau Strategy